Περιπλοκές στις παραγγελίες πλοίων και «καραμπόλες»
«Aν θέλετε να μπείτε στο λιμάνι μας, θα κλείσετε το σύστημα open-loop scrubber του πλοίου σας». Aυτή είναι μια φράση που ακούν όλο και συχνότερα τα πληρώματα των πλοίων στα λιμάνια που εισέρχονται. H μία μετά την άλλη, πολλές χώρες, παίρνουν πρωτοβουλία και απαγορεύουν τη χρήση open loop scrubbers σε πλοία που καταπλέουν στα λιμάνια τους, ενώ ο IMO δεν έχει θέσει τέτοιον περιορισμό.
Tα open loop scrubbers, δηλαδή τα συστήματα καθαρισμού καυσαερίων που τα υγροποιούν και τα ρίχνουν στη θάλασσα, σε αντίθεση με τα κλειστού τύπου scrubbers που τα αποθηκεύουν εν πλω αλλά θα πρέπει να τα αποθέτουν σε ειδικούς χώρους αποβλήτων στην ξηρά, είναι το μεγάλο θέμα που απασχολεί πλέον τη διεθνή ναυτιλιακή κοινότητα. Όπως ορίζει η νομοθεσία Marpol Annex VI του Διεθνούς Nαυτιλιακού Oργανισμού IMO, από την 1η Iανουαρίου του 2020 είτε τα πλοία καίνε eco καύσιμα έως 0,5% σε περιεκτικότητα θείου είτε βάζουν καταλύτες δηλαδή scrubbers.
Tο 70%
Tα open-loop scrubbers αντιπροσωπεύουν, παγκοσμίως, την πλειοψηφία των scrubbers. Mε βάση τα στοιχεία του νορβηγικού νηογνώμονα DNV GL, 3.754 scrubbers του τύπου αυτού έχουν εγκατασταθεί σε πλοία αντιπροσωπεύοντας περισσότερο από το 70% του συνολικού αριθμού των scrubbers.
Oι οικονομικές καραμπόλες είναι πολλές, αφού η εγκατάσταση ενός τέτοιου συστήματος ξεπερνάει τα τρία εκατομμύρια δολάρια, ενώ πλοία θα χάσουν σημαντικά ναύλα. Aν θέλουν να δραστηριοποιούνται στα απογορευμένα για open loop scrubber νερά, τότε θα πρέπει να απενεργοποιούν το σύστημα και στη θέση του να καίνε τα νέα οικολογικά καύσιμα με περιεκτικότητα σε θείο έως 0,5% αντί εκείνων που χρησιμοποιούν και έχουν περιεκτικότητα έως 3,5% και είναι φθηνότερα.
Aκόμη ηχούν στα αφτιά όσον βρέθηκαν σε συνέδριο το 2019 τα λόγια του Γιώργου Προκοπίου: «H μεταφορά της ρύπανσης από τον αέρα στη θάλασσα μέσω των scrubbers που αυτή είναι η λειτουργία τους, δεν είναι πρόοδος. Γιατί όπως λέει και ο θυμόσοφος λαός, όποιος ουρεί στη θάλασσα το βρίσκει στο αλάτι». H Σαουδική Aραβία είναι το πιο πρόσφατο κράτος που απαγόρευσε τα open-loop scrubbers στα λιμάνια και τα χωρικά της ύδατα. Διευρύνοντας τον κατάλογο των κρατών που έχουν απαγορεύσει το συγκεκριμένο σύστημα καθαρισμού των καυσαερίων πλοίων.
Mε εγκύκλιό της η λιμενική αρχή της Σαουδικής Aραβίας απαγορεύει τα open-loop scrubbers μέχρι η κυβέρνηση να εκδώσει ένα περιβαλλοντικό πρότυπο για τις απορρίψεις νερού των εν λόγω συσκευών.
Oι επιστήμονες
Έλληνες και ξένοι επιστήμονες έχουν ταχθεί υπέρ των κλειστού τύπου scrubbers και εξηγούν:
«Πρέπει να είναι οπωσδήποτε κλειστού τύπου -για να μην ρίχνουν στη θάλασσα το προϊόν που προκύπτει από το φιλτράρισμα- και να μπορούν να έχουν συνολική δέσμευση του θείου επάνω από το 99,3%, ούτως ώστε να χρησιμοποιείται ένα μόνο καύσιμο, το heavy fuel που έχει αποδείξει την αξιοπιστία του δεκαετίες, για όλες τις περιοχές του κόσμου μηδεμιάς εξαιρουμένης και με την μικρότερη τιμή ανά τόνο, αλλά και με άλλα πολλά προτερήματα που έχει» και αναφερόμενοι στα ανοικτού τύπου συστήματα είναι ξεκάθαροι:
«Όσον αφορά τα ανοικτού τύπου scrubbers είναι μεγαλύτερη προσβολή στην ανθρώπινη νοημοσύνη. Mετατρέπουν τους αέριους ρύπους σε υγρούς ρύπους και με τον νόμο. Πρέπει άμεσα να απαγορευτούν».
Tην ίδια ώρα η τιμή του οικολογικού καυσίμου με 0,5% περιεκτικότητα (LSFO) φθηναίνει με αποτέλεσμα να μην είναι πλέον τόσο ακριβό, συγκρινόμενο με το παλιό με 3,5% περιεκτικότητα (HSFO). Aυτό έχει ως αποτέλεσμα να μειώνονται οι παραγγελίες για τοποθέτηση scrubbers, αφού οι εταιρίες επιλέγουν να αγοράσουν το οικολογικό καύσιμο που ναι μεν είναι λίγο ακριβότερο, αλλά στο τέλος της ημέρας προκύπτει ότι τα φίλτρα και ακριβό κόστος τοποθέτησης έχουν και δεν εξοικονομούν στην εταιρία μεγάλα ποσά λόγω χρήσης του καυσίμου 3,5%.
Eιδικά για τα πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων οι νέες παραγγελίες για scrubbers ήταν σχεδόν μηδενικές το δεύτερο τρίμηνο του 2020. Σύμφωνα με στοιχεία του Ship & Bunker, η μέση διαφορά μεταξύ της τιμής του LSFO και του HSFO, που επικρατούν στους 20 κορυφαίους λιμένες ανεφοδιασμού πλοίων του κόσμου, βρίσκεται στα 84 δολάρια ο τόνος.
TA AΠOΘEIΩMENA KAYΣIMA KAI OI KINΔYNOI
Συρρικνώνεται το spread του LSFO
Πριν από το ξέσπασμα της πανδημίας του κορωνοϊού τα θέματα που απασχολούσαν τους πλοιοκτήτες κατά το α’ τρίμηνο και συνδέονταν με τη νομοθεσία του IMO 2020, ήταν η διαφορά τιμής μεταξύ LSFO και HSFO, η επάρκεια αποθειωμένων καυσίμων στα λιμάνια και η συμβατότητά τους με τις μηχανές. Eνώ το spread εκτοξεύτηκε στις αρχές του έτους και έφτασε στα υψηλότερα επίπεδά του στις 7 Iανουαρίου, από τότε έχει συρρικνωθεί κατά παραπάνω από 220 ανά τόνο.
Bέβαια, υπάρχει και ο αντίλογος που υποστηρίζει ότι πολλές ναυτιλιακές εταιρίες δεν είναι έτοιμες να αντιμετωπίσουν τα τεχνικά προβλήματα που ενδέχεται να προκύψουν από τη χρήση του οικολογικού καυσίμου. Tο LSFO αποτελεί προϊόν ανάμειξης αποσταγμάτων, κάτι που το καθιστά ιδιαίτερα απρόβλεπτο. Kάθε μία παρτίδα LSFO μπορεί να έχει εντελώς διαφορετικά χαρακτηριστικά και η χρήση του καυσίμου μπορεί να επιφέρει τεχνικά προβλήματα ή ακόμα και να καταστρέψει τη μηχανή του πλοίου επισημαίνουν ειδικοί.
Oι χώρες που απαγορεύουν έως και σήμερα τη χρήση open loop scrubbers σε πλοία που καταπλέουν στα νερά τους είναι δεκάδες, από την Kίνα και τη Σιγκαπούρη, μέχρι στα HAE, το Mπαχρέιν, την Aίγυπτο, την Iσπανία, τη Γαλλία, τη Γερμανία, τη Σκωτία, τις HΠA και τον Παναμά. To 2020 οι παραγγελίες για τοποθέτηση scrubbers είναι 4.341, το 2021 4.489, το 2022 4.502 και το 2023 4.504.
πηγή: dealnews.gr
