Σε μια κίνηση χωρίς προηγούμενο, η Κίνα απέστειλε πέντε παγοθραυστικά πλοία στην Αρκτική, επιχειρώντας μια εντυπωσιακή επίδειξη επιστημονικής και γεωστρατηγικής παρουσίας κοντά στην Αλάσκα. Πρόκειται για την πρώτη φορά που περισσότερα από τρία κινεζικά παγοθραυστικά επιχειρούν ταυτόχρονα στην περιοχή, γεγονός που εντείνει το ενδιαφέρον, αλλά και την ανησυχία, στη διεθνή ναυτιλιακή και στρατιωτική κοινότητα. Η ναυτική δύναμη ηγείται από το Xue Long 2, το μεγαλύτερο παγοθραυστικό που έχει ναυπηγήσει η Κίνα, τύπου Polar Class 3.
Το πλοίο απέπλευσε από τη Σαγκάη στις 5 Ιουλίου και επιχειρεί στα νερά των θαλασσών Τσούκτσι και Μποφόρ, βορειοδυτικά της Αλάσκας και γειτονικά με τη Ρωσία. Το τελικό σημείο προορισμού του παραμένει ασαφές, αν και πέρσι είχε καταλήξει στο ρωσικό λιμάνι Μούρμανσκ.
Οι κινήσεις του παρακολουθούνται στενά από το Αμερικανικό Λιμενικό Σώμα και τις Καναδικές Ένοπλες Δυνάμεις. Στις 30 Ιουλίου, το Shen Hai Yi Hao, ειδικευμένο σε αποστολές με τηλεχειριζόμενα και αυτόνομα υποβρύχια οχήματα (ROVs & AUVs), προστέθηκε στον στόλο. Ανήκει στην Κινεζική Ένωση Ανάπτυξης Ορυκτών Πόρων του Ωκεανού και μεταφέρει το βαθυσκάφος Jiao Long, με δυνατότητα κατάδυσης έως και 7.000 μέτρα. Το σκάφος απέπλευσε από το Qingdao στις 16 Ιουλίου και πλέον πλέει πλησίον του Xue Long 2.
Το τρίτο σκάφος, το Ji Di, ναυπηγήθηκε πρόσφατα για τη Διοίκηση Ωκεανών της Κίνας και πλέον επιχειρεί στη Θάλασσα Μπέρινγκ, ανάμεσα στην Αλάσκα και τη Ρωσία. Το δρομολόγιό του υποδηλώνει πιθανή πορεία προς τον Καναδά. Το τέταρτο παγοθραυστικό, το Zhongshandaxue Ji Di, πρώην καναδικό και στη συνέχεια ρωσικό πλοίο, έχει αποκτηθεί από το Πανεπιστήμιο Sun Yat-sen και διανύει τη δεύτερη του αποστολή στην Αρκτική. Πέρσι ολοκλήρωσε αποστολή διάρκειας δύο μηνών και 11.500 ναυτικών μιλίων. Το σκάφος πέρασε ήδη το Στενό του Μπέρινγκ και εισήλθε στον Αρκτικό Ωκεανό.
Η πιο πρόσφατη και τεχνολογικά προηγμένη μονάδα είναι το Tan Suo San Hao, σε υπηρεσία από τον Δεκέμβριο του 2024. Με χαρακτηρισμό Polar Class 4, είναι σχεδιασμένο για λειτουργία σε παχιά, ετήσια πάγια. Πρόκειται για το πρώτο κινεζικό ερευνητικό σκάφος με δυνατότητες παγκόσμιας βαθιάς εξερεύνησης, συμπεριλαμβανομένων και επανδρωμένων βαθυσκαφών.
Το σκάφος αυτή τη στιγμή πλέει στη βόρεια Θάλασσα Μπέρινγκ, με πορεία προς τον Αρκτικό Κύκλο. Είχε προηγουμένως προκαλέσει διπλωματικές εντάσεις όταν παρέμεινε εντός της ΑΟΖ των Φιλιππίνων, προκαλώντας την αποστολή κοπιοφόρου πλοίου από την τοπική Ακτοφυλακή. Απέναντι σε αυτή την αυξανόμενη κινεζική παρουσία, οι ΗΠΑ επιχειρούν στην περιοχή με το μοναδικό ενεργό παγοθραυστικό τους, το USCGC Healy, ενώ αναμένεται να ενταχθεί και το USCGC Storis, αμέσως μετά την τελετή ένταξής του στις 10 Αυγούστου στην Αλάσκα.
Η παρουσία πέντε κινεζικών παγοθραυστικών τόσο κοντά στην Αμερικανική Αρκτική δημιουργεί νέα δεδομένα. Ενώ η Κίνα χαρακτηρίζει τις αποστολές «επιστημονικές», η κλίμακα, οι περιοχές δραστηριοποίησης και οι συμμετέχουσες τεχνολογίες γεννούν ερωτήματα για τις γεωστρατηγικές προθέσεις του Πεκίνου στην Αρκτική μια περιοχή με τεράστια ενεργειακή σημασία και εμπορική δυναμική, ιδίως ενόψει της σταδιακής διάνοιξης του Βόρειου Περάσματος (Northern Sea Route).
Το γεγονός ότι η Κίνα διατηρεί πλέον αρκετούς ενεργούς στόλους στην Αρκτική, τη στιγμή που οι παραδοσιακές ναυτικές δυνάμεις αγωνίζονται να διατηρήσουν επιχειρησιακή παρουσία, αναδεικνύει την ανάγκη επαναπροσδιορισμού της στρατηγικής ισορροπίας στην περιοχή.
